Η διαταγή πληρωμής αποτελεί ένα από τα πιο αποτελεσματικά και ταχέα ένδικα μέσα που προβλέπει ο Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας για την είσπραξη χρηματικών απαιτήσεων. Πρόκειται για μια δικαστική διαδικασία που επιτρέπει στον δανειστή να αποκτήσει εκτελεστό τίτλο χωρίς να προηγηθεί κανονική δίκη, υπό την προϋπόθεση ότι η απαίτηση αποδεικνύεται με έγγραφα.
Η διαδικασία είναι ιδιαίτερα διαδεδομένη σε περιπτώσεις οφειλών από δάνεια, επιταγές, μισθώματα, τιμολόγια και συμβάσεις.
Τι είναι η Διαταγή Πληρωμής;
Η διαταγή πληρωμής είναι δικαστική απόφαση που εκδίδεται χωρίς ακροαματική διαδικασία, εφόσον ο αιτών (δανειστής) προσκομίσει έγγραφα που αποδεικνύουν την απαίτηση.
Με την έκδοσή της, ο οφειλέτης υποχρεώνεται να καταβάλει το οφειλόμενο ποσό. Αν δεν το πράξει, ο δανειστής μπορεί να προχωρήσει σε αναγκαστικά μέτρα εκτέλεσης (κατάσχεση, πλειστηριασμό κ.λπ.).
Πότε μπορεί να εκδοθεί;
Η διαταγή πληρωμής εκδίδεται όταν:
- Υπάρχει χρηματική απαίτηση
- Η απαίτηση είναι ληξιπρόθεσμη
- Αποδεικνύεται με δημόσια ή ιδιωτικά έγγραφα
- Δεν απαιτείται μαρτυρική απόδειξη
Παραδείγματα:
- Ανεξόφλητα τιμολόγια
- Οφειλές από μισθώματα
- Τραπεζικά δάνεια
- Επιταγές
Η Διαδικασία Βήμα-Βήμα
- Συγκέντρωση Εγγράφων
Ο δανειστής προσκομίζει:
- Σύμβαση ή συμφωνητικό
- Τιμολόγια ή αποδείξεις
- Εξώδικες οχλήσεις (αν υπάρχουν)
- Αναλυτική κατάσταση οφειλής
- Κατάθεση Αίτησης
Η αίτηση κατατίθεται στο αρμόδιο δικαστήριο (Ειρηνοδικείο ή Πρωτοδικείο, ανάλογα με το ποσό).
- Έλεγχος από τον Δικαστή
Ο δικαστής εξετάζει τα έγγραφα και εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις, εκδίδει τη διαταγή πληρωμής.
- Επίδοση στον Οφειλέτη
Η διαταγή επιδίδεται μέσω δικαστικού επιμελητή.
Από την επίδοση ξεκινά η προθεσμία για άσκηση ανακοπής.
Προθεσμία Ανακοπής
Ο οφειλέτης έχει συνήθως 15 εργάσιμες ημέρες από την επίδοση για να ασκήσει ανακοπή.
Με την ανακοπή μπορεί να:
- Αμφισβητήσει το ύψος της οφειλής
- Προβάλλει νομικές ενστάσεις
- Ζητήσει αναστολή εκτέλεσης
Εάν δεν ασκηθεί ανακοπή, η διαταγή καθίσταται τελεσίδικη και εκτελεστή.
Ποια είναι τα Πλεονεκτήματα;
- Ταχύτητα σε σχέση με κανονική αγωγή
- Χαμηλότερο κόστος
- Άμεση δυνατότητα αναγκαστικής εκτέλεσης
- Αποτρεπτική πίεση προς τον οφειλέτη
Για τον δανειστή, αποτελεί ισχυρό εργαλείο είσπραξης.
Ποιο είναι το Κόστος;
Το κόστος διαφέρει ανάλογα με:
- Το ύψος της απαίτησης
- Την αμοιβή δικηγόρου
- Τα δικαστικά έξοδα
- Το κόστος επίδοσης
Ενδεικτικά περιλαμβάνει:
- Δικαστικό ένσημο (όπου απαιτείται)
- Παράβολα
- Αμοιβή δικηγόρου
- Αμοιβή δικαστικού επιμελητή
Σε σύγκριση με κανονική δίκη, η διαδικασία είναι οικονομικότερη και ταχύτερη.
Τι συμβαίνει μετά την Έκδοση;
Αν δεν ασκηθεί ανακοπή ή απορριφθεί, ο δανειστής μπορεί να:
- Προχωρήσει σε κατάσχεση τραπεζικών λογαριασμών
- Κατασχέσει ακίνητα
- Κινήσει διαδικασία πλειστηριασμού
Η διαταγή πληρωμής αποτελεί εκτελεστό τίτλο.
Συχνά Προβλήματα και Λάθη
- Καθυστέρηση άσκησης ανακοπής
- Λανθασμένος υπολογισμός τόκων
- Έλλειψη σωστής νομικής καθοδήγησης
- Αγνόηση επίδοσης
Η άμεση συμβουλή δικηγόρου είναι κρίσιμη, είτε είστε δανειστής είτε οφειλέτης.
Πότε είναι Προτιμότερη από Αγωγή;
Η διαταγή πληρωμής προτιμάται όταν:
- Υπάρχουν σαφή έγγραφα
- Η απαίτηση δεν αμφισβητείται ουσιαστικά
- Χρειάζεται άμεση πίεση
Αν όμως απαιτείται απόδειξη με μάρτυρες ή υπάρχει περίπλοκη νομική διαφορά, τότε η κανονική αγωγή είναι απαραίτητη.
FAQ – Συχνές Ερωτήσεις
Πόσο χρόνο χρειάζεται η έκδοση;
Συνήθως λίγες εβδομάδες, ανάλογα με το δικαστήριο.
Μπορώ να κάνω διαταγή πληρωμής χωρίς δικηγόρο;
Στην πράξη απαιτείται δικηγόρος για τη σύνταξη και κατάθεση.
Μπορεί να ακυρωθεί;
Ναι, εάν γίνει δεκτή ανακοπή.
Τι γίνεται αν δεν πληρώσω;
Μπορούν να κινηθούν αναγκαστικά μέτρα εκτέλεσης.
Είναι ίδια με την αγωγή;
Όχι. Είναι ταχύτερη διαδικασία χωρίς πλήρη δίκη.
Μπορεί να εκδοθεί για μισθώματα;
Ναι, είναι συνηθισμένη πρακτική.
Πόσο κοστίζει συνολικά;
Το συνολικό κόστος εξαρτάται από το ποσό της απαίτησης και τα δικαστικά έξοδα.
Συμπέρασμα
Η διαταγή πληρωμής αποτελεί αποτελεσματικό εργαλείο για την είσπραξη οφειλών, προσφέροντας ταχύτητα και νομική ισχύ. Ωστόσο, απαιτεί σωστή νομική καθοδήγηση τόσο για την έκδοσή της όσο και για την αντιμετώπισή της.
Η έγκαιρη αντίδραση είναι το κλειδί, είτε επιδιώκετε την είσπραξη είτε χρειάζεται να προστατευθείτε από αναγκαστικά μέτρα.
